GRI dla Turystyki i hotelarstwa

Czym jest GRI?

GRI, czyli Global Reporting Initiative, to międzynarodowy standard raportowania zrównoważonego rozwoju, który wyznacza ramy dla organizacji w zakresie ujawniania informacji o wpływie na środowisko, społeczeństwo i ład korporacyjny. Standardy GRI zostały opracowane przez niezależną organizację non-profit z siedzibą w Amsterdamie i są dziś najszerzej stosowanym systemem raportowania ESG na świecie. Umożliwiają one przedsiębiorstwom transparentne komunikowanie swoich działań na rzecz zrównoważonego rozwoju wobec inwestorów, klientów, regulatorów oraz innych interesariuszy.

GRI a branża Turystyka i hotelarstwo

Branża turystyczna i hotelarska należy do sektorów o szczególnie znaczącym wpływie na środowisko naturalne oraz lokalne społeczności. Hotele, biura podróży, linie lotnicze, operatorzy turystyczni i obiekty rekreacyjne generują znaczną emisję dwutlenku węgla, zużywają ogromne ilości wody i energii, a jednocześnie bezpośrednio kształtują warunki pracy oraz dobrostan pracowników na całym świecie.

Standardy GRI nabierają w tym kontekście szczególnego znaczenia. Gość hotelowy w Polsce, który wybiera nocleg, coraz częściej sprawdza politykę zrównoważonego rozwoju obiektu. Touroperator organizujący wyjazdy do Tajlandii musi wykazać, w jaki sposób dba o ochronę bioróżnorodności obszarów, po których prowadzi wycieczki. Sieć restauracji hotelowych raportuje ograniczenie marnowania żywności. To konkretne przykłady zastosowania logiki GRI w codziennej działalności branży.

Szczególnie istotne są standardy branżowe GRI dotyczące turystyki, takie jak wskaźniki z grupy GRI 303 (woda i ścieki), GRI 302 (energia), GRI 305 (emisje) oraz GRI 401 i 403 odnoszące się odpowiednio do zatrudnienia i bezpieczeństwa pracy. Hotele pięciogwiazdkowe w kurortach nadmorskich stosują GRI 304, aby wykazać, że ich działalność nie degraduje pobliskich ekosystemów morskich. Biura podróży raportują łańcuch dostaw zgodnie z GRI 414, wskazując, czy ich lokalni partnerzy przestrzegają standardów pracy.

Kluczowe wymagania

• Identyfikacja tematów istotnych (materiality assessment): Organizacja musi przeprowadzić analizę istotności, czyli zidentyfikować tematy środowiskowe, społeczne i gospodarcze, które mają największy wpływ na jej działalność i interesariuszy. W hotelarstwie będzie to zazwyczaj zużycie wody, energii, gospodarka odpadami oraz warunki zatrudnienia personelu sprzątającego i obsługi.
• Raportowanie wskaźników środowiskowych: Ujawnianie danych dotyczących zużycia energii elektrycznej i cieplnej, całkowitej emisji gazów cieplarnianych (zakres 1, 2 i 3), zużycia wody ze źródeł wrażliwych oraz masy generowanych odpadów z podziałem na strumienie.
• Raportowanie wskaźników społecznych: Publikowanie informacji o strukturze zatrudnienia, rotacji pracowników, wypadkowości, programach szkoleń i rozwoju, a także o polityce wynagrodzeń i przestrzeganiu praw człowieka w łańcuchu dostaw.
• Zaangażowanie interesariuszy: Dokumentowanie procesów konsultacji z grupami interesariuszy, w tym z lokalnymi społecznościami, pracownikami, dostawcami i klientami. Hotel nadmorski powinien wykazać, w jaki sposób uwzględnia głos mieszkańców pobliskich miejscowości.
• Ład korporacyjny i etyka: Ujawnianie struktury zarządzania, polityki antykorupcyjnej, mechanizmów zgłaszania nieprawidłowości oraz działań podejmowanych w przypadku naruszeń.
• Wpływ ekonomiczny: Raportowanie wartości ekonomicznej wytworzonej i dystrybuowanej, w tym wynagrodzeń, podatków, inwestycji w społeczności lokalne oraz zakupów od lokalnych dostawców.
• Stosowanie się do zasad GRI Universal Standards 2021: Raporty muszą uwzględniać trzy standardy uniwersalne: GRI 1 (zasady), GRI 2 (informacje ogólne) i GRI 3 (tematy istotne), które tworzą fundament każdego raportu zgodnego z GRI.

Kroki wdrożenia w firmie z branży Turystyka i hotelarstwo

1. Powołanie zespołu odpowiedzialnego za ESG i raportowanie GRI: Wyznacz osobę lub zespół, który będzie koordynował cały proces. W przypadku średniej wielkości hotelu może to być menedżer ds. zrównoważonego rozwoju lub osoba z działu finansów wspierana przez kierowników operacyjnych. Ważne jest, by raportowanie GRI miało umocowanie na poziomie zarządu.
2. Przeprowadzenie analizy istotności (double materiality): Zorganizuj warsztaty lub ankiety wśród kluczowych grup interesariuszy: pracowników, klientów, lokalnych dostawców i inwestorów. Na tej podstawie zidentyfikuj 8 do 15 tematów, które są istotne zarówno z perspektywy wpływu firmy na otoczenie, jak i z perspektywy ryzyk finansowych. Dla hotelu wypoczynkowego może to być oszczędność wody, dobre warunki pracy sezonowej kadry oraz ochrona lokalnego dziedzictwa kulturowego.
3. Audyt danych i systemów zbierania informacji: Oceń, jakie dane są już zbierane w organizacji, a jakich brakuje. Sprawdź, czy system zarządzania obiektem rejestruje zużycie energii i wody w podziale na budynki i strefy. Wdróż liczniki podlicznikowe lub systemy BMS (Building Management System), jeśli ich jeszcze nie ma. Zsumuj faktury za energię elektryczną, ciepło i wodę za ostatnie trzy lata jako punkt wyjścia do obliczenia linii bazowej emisji.
4. Wybór standardów GRI i wskaźników do raportowania: Na podstawie analizy istotności wskaż, które standardy tematyczne GRI będziesz stosować. Operator turystyczny powinien sięgnąć po GRI 308 (ocena środowiskowa dostawców), GRI 414 (ocena społeczna dostawców) i GRI 413 (społeczności lokalne). Hotel skupi się dodatkowo na GRI 302, 303, 305 i 306. Wybierz tryb zgodności: Core lub Comprehensive, w zależności od dojrzałości organizacji.
5. Zbieranie i weryfikacja danych za rok bazowy: Ustal rok bazowy, najlepiej bieżący rok kalendarzowy lub rok obrotowy, i zbierz komplet danych dla wybranych wskaźników. Pamiętaj o uwzględnieniu wszystkich lokalizacji i ewentualnych podmiotów zależnych. Dane powinny być wewnętrznie zweryfikowane przez osoby odpowiedzialne za poszczególne obszary operacyjne.
6. Przygotowanie raportu zrównoważonego rozwoju: Napisz raport zgodnie ze strukturą GRI: od oświadczenia zarządu i opisu organizacji, przez wyniki analizy istotności, po dane ilościowe i jakościowe dla każdego tematu istotnego. Zadbaj o czytelne tabele wskaźników z odniesieniami do konkretnych standardów GRI. Raport może mieć formę dokumentu PDF dostępnego na stronie internetowej firmy.
7. Zewnętrzna weryfikacja raportu: Choć GRI nie wymaga obowiązkowo zewnętrznej weryfikacji, warto zlecić ją niezależnemu audytorowi, szczególnie jeśli raport kierujesz do inwestorów lub ubiegasz się o certyfikaty ekologiczne. Weryfikacja zwiększa wiarygodność danych i może być wymogiem partnerów biznesowych lub instytucji finansujących.
8. Komunikacja wyników i ciągłe doskonalenie: Opublikuj raport, poinformuj pracowników, kontrahentów i klientów o podjętych działaniach. Wyznacz cele redukcji emisji, zużycia wody i odpadów na kolejne lata. Proces raportowania GRI powinien być cykliczny, z roczną aktualizacją danych i regularnym przeglądem tematów istotnych.

Najczęstsze pytania

Czy standardy GRI są obowiązkowe dla hoteli i biur podróży w Polsce?
Samo stosowanie standardów GRI nie jest prawnie obowiązkowe, jednak dyrektywa CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive), obowiązująca stopniowo od 2024 roku, wymaga od coraz większej grupy przedsiębiorstw raportowania zrównoważonego rozwoju zgodnie z europejskimi standardami ESRS. GRI i ESRS są wzajemnie powiązane i w dużej mierze kompatybilne, dlatego firmy, które wdrożyły GRI, są znacznie lepiej przygotowane do spełnienia wymogów CSRD. Duże sieci hotelowe działające w Unii Europejskiej już od 2025 roku podlegają obowiązkowemu raportowaniu niefinansowemu.

Ile kosztuje i jak długo trwa wdrożenie raportowania GRI w hotelu?
Czas i koszt wdrożenia zależą od wielkości organizacji i jej dotychczasowej dojrzałości w zakresie zbierania danych ESG. Mały niezależny hotel może przygotować pierwszy raport GRI Core w ciągu 3 do 6 miesięcy, angażując głównie własnych pracowników i korzystając z bezpłatnych materiałów szkoleniowych dostępnych na stronie GRI. Duże sieci hotelowe zatrudniają dedykowanych specjalistów lub korzystają z usług firm doradczych, co wiąże się z kosztami od kilkudziesięciu do kilkuset tysięcy złotych rocznie. Inwestycja zwraca się poprzez optymalizację kosztów energii, wody i odpadów oraz wzmocnienie pozycji marki na rynku.

Jakie konkretne korzyści przynosi raportowanie GRI touroperatorowi?
Touroperator stosujący standardy GRI zyskuje przewagę konkurencyjną w relacjach z pośrednikami sprzedaży i partnerami zagranicznymi, którzy coraz częściej wymagają dowodów na odpowiedzialne prowadzenie biznesu. Raport GRI ułatwia dostęp do finansowania ESG, w tym kredytów powiązanych ze wskaźnikami zrównoważonego rozwoju. Wewnętrznie pomaga zidentyfikować nieefektywności operacyjne i obniżyć koszty. Klienci indywidualni, szczególnie z rynków zachodnioeuropejskich, coraz chętniej wybierają organizatorów podróży, którzy mogą udokumentować swoje działania na rzecz ochrony środowiska i wspierania lokalnych społeczności.

Czy mały pensjonat lub apartament turystyczny też powinien stosować GRI?
Formalnie standardy GRI są zaprojektowane z myślą o organizacjach każdej wielkości, jednak małe obiekty noclegowe rzadko publikują pełne raporty GRI. Zamiast tego mogą skorzystać z uproszczonych narzędzi, takich jak Green Key, EcoLabel czy Travelife, które opierają się na podobnych zasadach, ale są bardziej dostępne dla mikroprzedsiębiorstw. Wdrożenie nawet wybranych elementów filozofii GRI, na przykład systematyczne mierzenie zużycia energii i wody, angażowanie pracowników i komunikowanie gościom podjętych inicjatyw ekologicznych, przynosi realne korzyści bez konieczności publikowania formalnego raportu.

Podsumowanie

Wdrożenie standardów GRI w firmie z branży turystycznej i hotelarskiej to nie tylko odpowiedź na rosnące wymogi regulacyjne, ale przede wszystkim inwestycja w długoterminową konkurencyjność i wiarygodność na rynku, gdzie świadomi klienci i wymagający partnerzy biznesowi coraz częściej stawiają na transparentność i odpowiedzialność. Niezależnie od tego, czy prowadzisz sieć hoteli, biuro podróży, czy kameralny ośrodek wypoczynkowy, systematyczne mierzenie swojego wpływu na środowisko i społeczeństwo pozwoli ci podejmować lepsze decyzje, redukować koszty operacyjne i budować zaufanie, które przekłada się na lojalność klientów. Zacznij od pierwszego kroku, czyli analizy istotności i audytu danych, a każdy kolejny etap wdrożenia GRI stanie się naturalną konsekwencją rosnącej dojrzałości organizacji w zakresie zrównoważonego rozwoju.